گویش غیر قابل تغییر مردم استان بوشهر
گویش غیر قابل تغییر مردم استان بوشهر
(اثرات تجدد و مدرنیته برگویش و هویت استان بوشهر)چند وقت پیش جلو یکی از مغازه های کفش فروشی بوشهر رد می شدم ناگهان جمله زیبای نظر مرا به خودش جلب کرد :"نه فیتتن نه وردار نه کارتن نه ویسک". چند مدت بود که به این مساله فکر میکردم که به راستی چه عاملی باعث شده مردم این دیار اینگونه به اعتقادات زبانی و کلامی خود پایبند بمانند. می گویند حفظ زبان و لهجه تاثیر بسیار زیادی بر حفظ فرهنگ و هویت یک جامعه دارد. اما چرا در استان بوشهر گویش های محلی حفظ شده و عصر تجدد نتوانسته تاثیر زیادی بر این لهجه ها بگذارد در حالی که در بسیاری از استان ها شاهد هستیم گویش محلی در روستاههای دوردست هم تغییر کرده و مردم هویت کلامی خود را از دست داده اند.لهجه برگرفته از زبان مادری ملتها است و هویت هر ملت می باشد. اين امانت گرانبها ميراثي است كه سينه به سينه و نسل به نسل به دست ما رسيده است؛ بايد همة ما در حفظ و مراقبت از آن كوتاهي نكنيم اگر چه وجود تجدد گرایی وبخصوص تاثیر رسانه ملی بر یک گویش خاص تا حدودی تاثیر گذار بوده است اما لهجه مردم این استان توانسته اصالت خود را حفظ کرده وتغییر آنچنانی نکرده است.این گویش توانسته تاثیر بسیار خوبی بر حفظ و گسترش زبان فارسی داشته باشد. و بر خود ميباليم كه داراي چنين زبان و فرهنگ ريشهدار و گرانبهايي هستيم.
جهانی شدن و برداشته شدن مرزها باعث شده گویش های محلی و بومی در معرض خطر جدی قرار بگیرند و از آنجا که گویشهای محلی با فرهنگ جامعه رابطه متقابل دارد،با از بین رفتن گویشهای محلی حیات فرهنگی جامعه آسیب زیادی خواهد دید. خوشبختانه در این زمینه استان بوشهر از جمله استانهایی است که توانسته لهجه بومی خود را حفظ کند اگر چه باید بپذیریم که اولا به دلیل هم مرز بودن این استان با کشورهای حاشیه خلیج فارس و کشورهای عربی، الفبای عربی و بعضی از اصطلاحات این زبان و همچنین بعضی از کلمات انگلیسی به دلیل حضور انگلیسی ها در جنوب کشور وارد گویش محلی مردم شده است.و از سوی دیگر به دلیل موقعیت جغرافیایی و وجود منابع عظیم نفت و گاز در استان بوشهر و سیر هجوم نیروی انسانی جهت اشتغال به این استان و روند رو به رشد جمعیت مهاجر از سایر مناطق کشور به استان خطر بزرگی گویش بوشهری را تهدید می کند.سومین خطر دنیای الکترونیک و رسانه ای امروز است که واژه های بیگانه را وارد هر گویشی خواهند کرد.
اغلب مردم استان بوشهر اهل تجدد نیستند وبه اصطلاح زیاد رنگ عوض نمی کنند (هر چه هستند نشان می دهند). عصر مدرنیته که ادعای جهانی شدن دارد با گرایشهای فرهنگی اجتماعی خود بر جامعه ما تاثیر به سزایی داشته و جهانی شدن سرعت اثرات آن را بیشتر کرده و همین عوامل باعث شده هویت های فرهنگی مان قربانی بزرگ این ماجرا باشد. مراقبت از هویت و فرهنگ بومی یکی از مهمترین راههای مقابله با نفوذ فرهنگ بيگانه شمرده شده و در اين راستا همه ما مردم استان بوشهر و تمام ایرانیان احساس وظيفه ملي مي نماييم.مدرنیته که امروزه به دنبال جهانی شدن ،جامعه ما را نیز در بر خواهد گرفت جنبه های مثبت و منفی در بر دارد و باید هوشیار بود در عرصه های تکنولوژی و علم بسیار مفید خواهد بود اما تمامی حوزه ها و عرصه های زندگی فردی و اجتماعی را دچار دگرگونی و تحولات مهیب ساختاری می کند و هویت منطقه را تغییر خواهد داد وبه سمت ایجاد یک هویت فرهنگی جدید حرکت خواهد کرد. که امروزه ما در کشورمان شاهد ترویج آن هستیم .بدترین ترس ما از این است که مدرنیته و تجدد برخاسته از غرب است و بر کشور ما به عنوان یک کشور در حال توسعه بیشترین اثرات منفی و تقلیدات کور کورانه را به دنبال خواهد داشت.
در استان بوشهر نیز خطر تغییر شیوه زندگی و اثرات آن بر جامعه به دلیل تغییرات درآمدی مردم با حضور صنایع نفت و گاز در حال شکل گیری است. مدرنيته همواره خود را در ستيز و چالش با كهنگى، كهنه پرستى، ركود، عقب افتادگى، توسعه نيافتگى و نيز در ستيز با هر گونه قدمت و سنت قرار مى دهد .این موضوع باعث شده در نحوه زندگی و اقتصاد جامعه ما تاثیر بگذارد و اثر منفی بر اقتصاد غیر نفتی دارد .
در پایان می توان گفت که برگزاری همایشهایی در خصوص گویش و هویت بومی استان بوشهر بتواند راهی جهت قوت بخشیدن به حفظ و نگهداری این امانت فرهنگی باشد و تاثیر گویش ها و فرهنگ های مهاجر را به سطح استان کم نماییم و در حفظ جایگاه این فرهنگها مختلف و گویشها بکوشیم. تجدد و مدرنیته را باید بپذیریم و مانند سنت گرایان افراطی و تجدد گرایان تندرو عمل نکنیم بلکه سنت و تجدد را در کنار هم داشته باشیم تا بتوانیم از فرصتهای این دو جهت ایجاد فرهنگی غنی حداکثر استفاده را نماییم .
نویسنده:حسین اندامی
منبع:جویا
برچسب: تغییر,استان,بوشهر,
نویسنده: مهتاب مقدم
تاريخ: جمعه
31 شهريور
1396 ساعت: 13:26